
توضیح: در سال ۱۷۱۶، ستارهشناس انگلیسی، ادموند هالی، خاطرنشان کرد: «این فقط یک لکه کوچک است، اما وقتی آسمان آرام و ماه غایب است، با چشم غیرمسلح خود را نشان میدهد.»
البته، M13 اکنون کمتر محقر و با عنوان خوشه کروی بزرگ در هرکول (Great Globular Cluster in Hercules)، یکی از درخشانترین خوشههای ستارهای کروی (globular star clusters) در آسمان شمالی، شناخته میشود.
نماهای تلسکوپی واضح مانند این، صدها هزار ستاره دیدنی این خوشه را نشان میدهند. در فاصله ۲۵۰۰۰ سال نوری، ستارگان خوشه در منطقهای به قطر ۱۵۰ سال نوری جمع شدهاند. با نزدیک شدن به هسته خوشه، بیش از ۱۰۰ ستاره میتوانند در مکعبی به ضلع تنها ۳ سال نوری جای بگیرند. برای مقایسه با همسایگان ما در کهکشان راه شیری، (بد نیست بدانید) نزدیکترین ستاره به خورشید بیش از ۴ سال نوری فاصله دارد.
ناظران تلسکوپی اولیه خوشه کروی بزرگ همچنین متوجه همگرایی عجیب سه خط تاریک با فاصله حدود ۱۲۰ درجه شدند که در اینجا درست زیر مرکز خوشه دیده میشود. این شمایل که در M13 به عنوان پروانه شناخته میشود، احتمالاً یک اثر نوری تصادفی از توزیع ستارگان است که از منظر ما در برابر هسته متراکم خوشه مشاهده میشود.
منبع: ناسا
M13: The Great Globular Cluster in Hercules
2025 August 14
Image Credit & Copyright: R. Jay Gabany




