تصویر نجومی روز ناسا: آسمان شب بر فراز کوه‌های تاترا

توضیح: یک مرز طبیعی بین اسلواکی و لهستان کوه‌های تاترا (Tatra Mountains) است. تاتراها که مقصدی برجسته برای عکاسان نجومی هستند، بلندترین رشته کوه در بین بین رشته‌کوه‌های کارپاتین (Carpathians) هستند.
در این تصویر که در ماه مه گرفته شده است، می‌توان مرکز کهکشان راه شیری را با دو تا از مهدکودک‌های ستاره‌ای معروف آن، سحابی مرداب و سحابی امگا (Lagoon and Omega Nebula)، درست بالای قله تاتراها مشاهده کرد.
مهدکودک‌های ستارگان مملو از هیدروژن یونیزه هستند که یک جزء اساسی برای تشکیل آب فراوان در زمین است.
آب به عنوان یک عنصر اساسی در تمام اشکال شناخته شده حیات، عنصری حیاتی در کیهان است. چنین آبی در پیش زمینه به شکل رودخانه بیالکا دیده می شود.
منبع: ناسا

چه کسی لامپ را اختراع کرد؟ فقط ادیسون نبود

اگر گفته شود که لامپ رشته‌ای نورانی تمدن بشری را تغییر داده است، اغراق نیست. با ظهور لامپ‌های نورانی، مردم به‌طور ناگهانی قادر شدند بدون اتکا به شعله‌های باز (و حرارت، دود و خطر ذاتی آن)، در عمق شب، به کار و تفریح بپردازند.
در حالی که تأثیر لامپ الکتریکی در زندگی بشر بی‌تردید مهم است، منشأ این اختراع به موضوعی باز برای بحث و جدل تبدیل شده است. باور رایج، مخترع آمریکایی توماس آلوا ادیسون (Thomas Alva Edison) را به‌عنوان مخترع لامپ رشته‌ای نورانی معرفی می‌کند، کسی که اولین حق اختراعات مربوط به لامپ‌های رشته‌ای را در سال ۱۸۷۹ و دومین آن را در سال ۱۸۸۰ به‌دست آورد.
اما برخی تاریخ‌نگاران بر این باورند که نسبت دادن این اختراع فقط به ادیسون بسیار ساده‌انگارانه است. آنها معتقدند که ادیسون تنها کسی بود که لامپ را اختراع کرد، اما این اختراع، در واقع، تنها یک رشته از رشته‌ای طولانی از اختراعات مشابه بود.
برخی دیگر می‌گویند که اگرچه لامپ‌های الکتریکی ادیسون از پیشینیان خود متمایز بودند، ولی اعتبار بیشتری باید به مخترع بریتانیایی، آقای جوزف ویلسون سوان (Joseph Wilson Swan)، داده شود که در همان زمان روی لامپ‌های رشته‌ای کار می‌کرد و بعدها با ادیسون شریک شد. و البته گروه دیگری از تاریخ‌نگاران معتقدند که این تاریخ‌نگاری تجدیدنظرطلبانه بیش از حد لازم است و همان ادیسون مخترع واقعی لامپ نورانی است.
پس پاسخ چیست؟ با ما همراه باشید.

این مطلب توسط خانه علم، مرکز اختصاصی ترویج علم دانشگاه تحصیلات تکمیلی علوم پایه زنجان برای شما آماده شده است.

دانشگاه تحصیلات تکمیلی علوم پایه زنجان را بیشتر بشناسیم

دانشگاه تحصیلات تکمیلی علوم پایه زنجان (IASBS) که در سال 1371 توسط دکتر یوسف ثبوتی، چهره ماندگار فیزیک ایران، و دکتر محمدرضا خواجه‌پور بنیان‌گذاری شد، یکی از برجسته‌ترین مراکز آموزش عالی کشور در حوزه علوم پایه محسوب می‌شود. این دانشگاه با تمرکز ویژه بر تحصیلات تکمیلی، فضایی پویا برای پژوهش و آموزش در سطح بین‌المللی فراهم کرده است. هدف اصلی IASBS، دستیابی به مرجعیت علمی، انجام پژوهش‌های کاربردی، و تربیت دانشجویانی با دانش عمیق و مهارت‌های نوآورانه است. همکاری‌های گسترده با مراکز علمی داخلی و خارجی، مشارکت فعال در پروژه‌های تحقیقاتی بین‌المللی و انتشار مقالات در مجلات معتبر، از دستاوردهای ارزشمند این دانشگاه به شمار می‌آیند که آن را در ردیف برترین دانشگاه‌های کشور قرار می‌دهد.

این دانشگاه با برخورداری از دانشکده‌های فیزیک، شیمی، ریاضی، علوم زیستی، علوم زمین، و علوم کامپیوتر و فناوری اطلاعات، مجموعه‌ای از رشته‌های تخصصی را ارائه می‌دهد. پژوهشکده‌هایی مانند پژوهشکده تغییر اقلیم و گرمایش زمین و پژوهشکده فناوری‌های نوین، بسترهای مناسبی برای تحقیق و نوآوری فراهم کرده‌اند. نسبت استاد به دانشجو 1 به 9 و حضور تمام‌وقت اساتید و دانشجویان در محیط علمی، تجربه آموزشی منحصربه‌فردی را رقم زده است. فضای باز و بدون دیوار، فعالیت 24 ساعته، و جو صمیمی میان اعضای دانشگاه، دانشگاه تحصیلات تکمیلی را به محیطی الهام‌بخش برای تحصیل و پژوهش تبدیل کرده است. این دانشگاه با کسب رتبه‌های برتر در رتبه‌بندی‌های ملی و بین‌المللی، جایگاه خود را به عنوان یکی از برترین مراکز علمی کشور تثبیت کرده است.

برخی از شاخصه‌های دانشگاه تحصیلات تکمیلی